Autonomieontwikkeling en -ondersteuning

Het hoofddoel van dit project is om meer kennis te krijgen over de autonomie van jongeren met visuele beperkingen (VI) en de autonomie ondersteunende begeleiding van hun ouders en professionele hulpverleners. Daarnaast willen we ook de relatie tussen omgevingsfactoren en persoonlijke factoren, autonomie en autonomie ondersteuning bij jongeren met VI bestuderen. Deze resultaten zullen worden vergeleken met een groep jongeren zonder visuele beperking, hun ouders en professionals. Deelnemers aan het onderzoek (jongeren, ouders en professionals) doen mee aan focusgroepen en een digitale vragenlijst. Resultaten zullen worden gepresenteerd op een manier zodat ouders en professionals in het onderwijs en revalidatie hun ondersteuning kunnen verbeteren om de autonomie ontwikkeling van jongeren zo optimaal te kunnen stimuleren, wat weer noodzakelijk is voor succesvol mee kunnen doen in de maatschappij.

Deelname: wat is uw ervaring?

Het onderzoeksteam is op zoek naar deelnemers met en zonder een visuele beperking die bij willen dragen aan de wetenschappelijke kennis over autonomie. Ervaring van jongeren, ouders, docenten en andere professionals is zeer waardevol. 

Vanaf juni '21 wordt gestart met online groepsinterviews (focusgroepen) over autonomie; wilt u meer informatie over deelname aan een van de focusgroepen, gebruik dan onderstaande knop. De onderzoekers zullen daarna contact met u opnemen. 

 

Vanaf september '21 wordt data verzameld via een online vragenlijst. Hebt u interesse in deelname aan het vragenlijstonderzoek, dan kunt u onderstaande knop gebruiken om uw gegevens achter te laten. De onderzoekers nemen daarna contact met u op, en sturen dan een informatiebrief mee. 

 

Relevantie en doel van het onderzoek

Autonoom zijn is één van de drie psychologische basis behoeften van een mens en is een sleutelfactor voor welbevinden. In de zelfdeterminatie theorie van Richard M. Ryan en Edward L. Deci wordt autonomie beschreven als: “De behoefte om ons leven te kunnen controleren en beïnvloeden”. Het draait dus om een gevoel van keuze vrijheid in ons dagelijks leven en gevoel van controle over het leven. Het gaat hier dus niet om onafhankelijkheid van anderen, maar om de mogelijkheid om keuzes te maken die dichtbij je wensen en interesses liggen of om de mogelijkheid om vanuit jezelf ervoor te kiezen een keuze bij een ander te leggen (bijvoorbeeld een ouder).

Het hebben van een visuele beperking stelt iemand voor grotere sociale uitdagingen door het wegvallen van o.a. non-verbale communicatie en door het gevoel van anders zijn. Ook is het meedoen in de maatschappij lastiger. In de adolescentie periode kan het voor jonge mensen die blind of slechtziend zijn een zoektocht zijn hoe zij, ondanks dat ze voor sommige dagelijkse activiteiten afhankelijk zijn van anderen, zich toch autonoom kunnen voelen. Uit wetenschappelijke onderzoek weten we echter nog onvoldoende of jongeren problemen ervaren met autonoom worden en indien ja welke problemen zij ervaren en hoe ouders en professionals hen hierbij het beste kunnen ondersteunen.

Ook ouders kunnen zich tijdens de opvoeding zorgen maken over de autonomie ontwikkeling van hun kinderen en zichzelf afvragen hoe en wanneer ze autonomie moeten stimuleren. Nog niet eerder is onderzoek naar de autonomie ondersteunende opvoedingsstijl van ouder met een kind met een visuele beperking gedaan. Dit geldt ook voor professionals die werken met jongeren met een visuele beperking. Uit onderzoek weten we wel dat professionals het soms lastig kunnen vinden om het exploreren in de buitenwereld te stimuleren bij jonge mensen met een visuele beperking. Exploreren is in de adolescentie belangrijk voor de ontwikkeling van o.a. de identiteit (wie ben ik en waar sta ik voor?). Echter, voordat we overgaan op het implementeren van interventies gericht op de autonomie ondersteuning van jongeren met een visuele beperking is het belangrijk om eerst te onderzoeken welke problemen rondom dit thema worden ervaren en door wie.

Voortgang autonomieproject
Het autonomieproject is verlengd en mag tot 1 januari 2022 doorgaan. Hieronder staan de nieuwsbrieven waarmee we u graag op de hoogte houden van de voortgang van het onderzoek:
Nieuwsbrief december 2020
Nieuwsbrief maart 2020

In maart 2019 hebben Eline Heppe en Sabina Kef een presentatie gegeven over dit project tijdens de ontmoetingsdag van InZicht op 7 maart 2019 in Amersfoort.
Als u de bijbehorende poster wilt bekijken, klik dan hier.
Als u het audiofragment wilt beluisteren die bij de poster hoort, klik dan hier.

Plan van aanpak
In twee jaar tijd worden drie projecten gedaan. Allereerst in project 1 een data-analyse op al verzamelde data uit 2016 van honderden jongeren en jongvolwassenen met visuele beperking uit eerdere VU-projecten (Kef en Heppe) over psychosociale ontwikkeling, sociale steun en allerlei persoonlijke eigenschappen en omgevingsaspecten. In project twee worden 6 focusgroepen van elk 2 uur georganiseerd, een vorm van kwalitatief onderzoek waarbij verhalen, ervaringen, gevoelens, gedachtes worden uitgewisseld, over autonomie en autonomie ondersteunend opvoeden en begeleiden. De zes focusgroepen met een maximum van 10 deelnemers zijn voor zes doelgroepen: jongeren met én zonder visuele beperkingen, ouders van pubers met én zonder visuele beperkingen en docenten/mentoren/-ambulant onderwijskundig begeleiders die jongeren begeleiden met én zonder visuele beperkingen. In project 3 zullen deze 6 doelgroepen met een minimum van 30 personen per groep een digitale vragenlijst invullen over autonomie en autonomie ondersteunend opvoeden en begeleiden. We gebruiken daarbij een instrument om autonomie bevrediging te meten dat in Nederland ook voor personen met andere beperkingen in onderzoek is opgenomen. Ook vragen we naar welke aspecten belangrijk zijn voor toekomstige interventies of huidige zorg die wordt aangeboden.

Wilt u meer weten? Kijk dan eens op: www.https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/gehandicapten-en-chronisch-zieken/programmas/project-detail/inzicht/the-autonomy-of-adolescents-with-a-visual-impairment-and-autonomy-supporting-practices-of-parents-an/

Tweet 0 keer gedeeld op Twitter